Τετάρτη, 7 Απριλίου 2010

Ο διπλός εξευτελισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης

- το είδα στο thenewsbus.blogspot.com
Οι ΗΠΑ καλούνται να σώσουν το ευρώ.

Ο Μίλτον Φρίντμαν είχε κάνει λάθος για το ευρώ, δηλ. ο άνθρωπος που, μαζί με τον Κέινς, επηρέασε περισσότερο την οικονομική σκέψη του 20ού αιώνα ήταν πεισμένος ότι δεν θα έβλεπε στη διάρκεια της ζωής του τη γέννηση αυτού του νομίσματος. «Δεν νομίζω πως τα προσεχή χρόνια θα δημιουργηθεί κοινό νόμισμα στην Ευρώπη», δήλωνε την άνοιξη του 1996. «Ούτε το 1997, που είχε αρχικά ανακοινωθεί, ούτε το 1999 που λένε σήμερα, ούτε το 2002». Ο Φρίντμαν πέθανε το 2006, σε ηλικία 96 ετών, εννιά χρόνια μετά την έναρξη της εφαρμογής ενός σχεδίου το οποίο θεωρούσε μη ρεαλιστικό

Και πολλοί πολιτικοί ηγέτες στην Ευρώπη χλεύασαν το λάθος του Νομπελίστα της οικονομίας, το οποίο απέδωσαν στο προχωρημένο της ηλικίας του, στην εθνικότητά του (αμερικανική) και στην ιδεολογία του (φιλελεύθερη και μονεταριστική, δηλαδή η απόλυτη φρίκη). Σήμερα, η χλεύη αυτή έχει εξαφανιστεί. Γιατί την κρίση που διέρχεται σήμερα η νομισματική ένωση, ο Φρίντμαν την είχε προβλέψει. Την ημέρα που η Ευρώπη θα βρεθεί αντιμέτωπη με μια σοβαρή ύφεση...
- είχε εξηγήσει- θα έλθουν πάλι στην επιφάνεια οι εθνικοί εγωισμοί και το κοινό νόμισμα θα εμποδίσει... τις απαραίτητες προσαρμογές που θα πρέπει να γίνουν σε κάθε χώρα.

Το οικοδόμημα θα καταρρεύσει, γιατί οι χώρες της ευρωζώνης δεν θα έχουν την πολιτική, κοινωνική, πολιτιστική και γλωσσική ομοιογένεια που έχουν οι αμερικανικές πολιτείες. Όλοι θα καταλάβουν- αλλά θα είναι πολύ αργά- ότι δεν μπορεί να υπάρξει νομισματική ένωση χωρίς πολιτική ένωση, ότι δεν μπορεί να υπάρξει ευρώ χωρίς ευρωπαϊκή κυβέρνηση.

Κι όμως, μέχρι πριν από μερικούς μήνες το ευρώ έμοιαζε το καλύτερο νόμισμα του κόσμου, το πιο φρόνιμο, το καλύτερα προστατευμένο. Οι τράπεζες της ευρωζώνης δεν υπέφεραν από τα προβλήματα των αγγλοσαξονικών και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έκανε κα-τα-πλη-κτι-κή δουλειά. Χάρις στην ασπίδα του ευρώ, οι ευρωπαϊκές οικονομίες είχαν γλυτώσει από τις άγριες και καταστροφικές υποτιμήσεις, που σκοτώνουν το εμπόριο. Αμέτρητες ήταν οι χώρες που κτυπούσαν την πόρτα του ευρώ για να επωφεληθούν κι εκείνες από αυτή την όαση ειρήνης.


Να όμως που σήμερα η ασπίδα μετατράπηκε σε ρομφαία. Αν η Ευρώπη διέρχεται σήμερα κρίση, γράφει ο Πιερ-Αντουάν Ντελομαί στη Μοντ, το οφείλει στο ευρώ.


Και δεν πρόκειται για κρίση, αλλά για κρίσεις. Κρίση δημοσιονομική, όπως δείχνει το παράδειγμα της Ελλάδας. Κρίση ανταγωνιστικότητας, που απειλεί ευθέως μια χώρα σαν την Ισπανία. Από το 1998 ως το 2008, οι μισθοί στη χώρα αυτή αυξήθηκαν κατά 50%, έναντι μόνο 25% στη Γερμανία. Κρίση θεσμική, αφού η ανεξέλεγκτη αύξηση των ελλειμμάτων ενταφίασε οριστικά το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης, το οποίο υποτίθεται ότι εγγυάτο μια σώφρονα οικονομική πολιτική στην ευρωζώνη. Η συμφωνία του Μάαστριχτ τα είχε προβλέψει όλα, εκτός από το πιο σημαντικό: ποιοι μηχανισμοί αλληλεγγύης πρέπει να ενεργοποιηθούν όταν μια χώρα της ευρωζώνης βρεθεί στο χείλος της χρεοκοπίας και απειλεί τις υπόλοιπες.
 

Κάπως έτσι προέκυψε η νεφελώδης ιδέα του γερμανού υπουργού Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε για τη δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ταμείου, το οποίο κανείς δεν έχει καταλάβει τι θα κάνει.
 

Κάπως έτσι αποφασίστηκε και η εμπλοκή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου.  

Πρόκειται για ένα διπλό εξευτελισμό για την Ευρώπη. Πρώτον, επειδή δεν μπόρεσε να λύσει μόνη της το πρόβλημα. Δεύτερον, επειδή ζήτησε τη βοήθεια του ΔΝΤ, όπου τη μεγαλύτερη συνεισφορά έχουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. Η Αμερική καλείται έτσι να βοηθήσει ένα νόμισμα το οποίο υποτίθεται ότι θα ανταγωνιζόταν, και κάποια στιγμή μάλιστα θα εκθρόνιζε, το δολάριο.

Πρόκειται, τέλος, για μια κρίση ταυτότητας. Αντί να φέρει πιο κοντά τις χώρες που το υιοθέτησαν, το ευρώ αυξάνει το χάσμα ανάμεσά τους. Η υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Κριστίν Λαγκάρντ καταγγέλλει τον εγωισμό της γερμανικής οικονομικής πολιτικής, οι Γερμανοί χαρακτηρίζουν τους Έλληνες απατεώνες και τεμπέληδες και οι Έλληνες επικαλούνται το σκοτεινό παρελθόν της Γερμανίας για να εξηγήσουν την αδιαλλαξία του Βερολίνου.


Αυτό που κρατά σήμερα το ευρώ στη ζωή είναι η σύνθετη διαδικασία που θα χρειαζόταν για την κατάργησή του και την επιστροφή των εθνικών νομισμάτων. Το βέβαιο είναι ότι βρισκόμαστε μακρυά από την «υπέροχη κοινή μας τύχη», στην οποία αναφερόταν κάποτε ο Ζαν-Κλοντ Τρισέ. Και το επίσης βέβαιο είναι ότι ο Μίλτον Φρίντμαν... άξιζε το Νόμπελ που πήρε.

Πηγή: Le Monde
&
nooz.gr

Σχόλιο typhoon: Ο δάσκαλος Milton Friedman πρόβλεψε πολύ σωστά τα προβλήματα του ευρώ, αλλά και τις διακυμάνσεις της αγοράς (επονομαζόμενες και ως κρίσεις). Αυτό που δεν πρόβλεψε είναι ότι οι αγορές θα μπορούσαν κάποτε να πνιγούν μέσα στην απληστία τους (όπερ και εγένετο). Δυστυχώς πίστευε στην πλήρη και αποκλειστική ικανότητα των αγορών για αυτορρύθμιση, όχι γιατί αυτό μπορούσε να αποδειχθεί, αλλά γιατί ήταν βαθιά επηρεασμένος από την "αόρατη χείρα" του Adam Smith.

3 σχόλια:

taspa είπε...

κατα την αποψη μου σε ολη αυτη την διαπαλη δεν δωθηκε ιδιαιτερη προσοχη και μελετη στην θεωρια του ΡΙΚΑΡΝΤΟ.
Επεται συνεχεια........χαιρομαι
Επιτρεψε μου να εχω καποια αισθηση περι του ΤΥΦΩΝΟΣ

typhoon είπε...

Αγαπητή taspa.
Δες το διάγραμμα που δημοσιεύσαμε εδώ για να καταλάβεις γιατί η σύγχρονη οικονομία έχει ξεφύγει από τους κλασικούς συντελεστές της παραγωγής. Ακόμα και η λέξη "παραγωγή" στις μέρες μας πρέπει να έχει πολλά εισαγωγικά, όπως και η λέξη "ανάπτυξη".
Η χρηματιστηριακά εστιασμένη οικονομία έχει ξεφύγει από τις παλιές αντιλήψεις του κεφαλαίου, του εργατικού κόστους και της τεχνολογίας (που τόσο απασχόλησαν και τον Ricardo) δημιουργώντας ανύπαρκτα υπερκέρδη, μέσα από διαδικασίες που δεν έχουν υλικό αντίκρισμα. Η πεποίθησή μου είναι ότι πρόκειται για μία μεταφορά από τα ΑΕΠ του μέλλοντος στο παρόν, δηλαδή μία ενέργεια που εγκυμονεί τους εξής σοβαρούς κινδύνους:
α. Κανείς δε μπορεί να ξέρει τι θα γίνει στο μέλλον και η προεξόφλησή του, μπορεί απλά να εγγυάται την ταχύτερη κατάρρευση, αν τελικά αυτό είναι το μελλούμενο.
β. Όλα μπορούν να καταρρεύσουν από μία πρόβλεψη κάποιου δήθεν αξιόπιστου αναλυτή (το φαινόμενο της αυτοεκπληρούμενης πρόβλεψης), ειδικά δε αν αυτή η πρόβλεψη αποτελέσει και αντικείμενο "χρηματιστηριακών στοιχημάτων" με τη μορφή των παραγώγων.
γ. Το να πάνε τα πράγματα άσχημα φαίνεται να αποδίδει μεγαλύτερα κέρδη στο κεφάλαιο, μέσω των παραγώγων, από το να κυλήσουν τα πράγματα ομαλά.
δ. Η κατακλείδα είναι ότι έχουμε ήδη καταδικάσει τις μελλοντικές γενιές του πλανήτη όχι μόνο περιβαλλοντικά, αλλά και οικονομικά.

Η αειφόρος οικονομία είναι το ζητούμενο και μάλλον έχει πολλά περισσότερα να αντιμετωπίσει από όσα μέχρι σήμερα υποπτευόμασταν.

taspa είπε...

Συμφωνουμε!!!!!!!!!!!!!!!